W pierwszych latach po 1945 roku w parafii Człopa raczej nie prowadzono na bieżąco kroniki parafialnej. Dopiero od 1956 roku zainicjował to ksiądz Mieczysław Kasprowicz. On też, wykorzystując archiwum parafialne, stworzył ogólną charakterystykę pierwszego powojennego dziesięciolecia parafii, które włączył do kroniki jako wprowadzenie. Zapraszamy niniejszym do lektury właśnie tego wprowadzenia.
Zapraszamy do lektury protokołu z wizytacji kościelnej parafii w Człopie z roku 1831 roku.
Dzięki zapałowi jednego pasjonata – genealoga z zamiłowania – otrzymaliśmy okazję poznania najstarszych wpisów z człopskich ksiąg ławniczych. Adam Krantz w toku swoich poszukiwań genealogicznych zapoznał się z nimi, odczytał, przepisał, a teraz dzieli się z nami wynikami swojej pracy. Zapraszamy do przeglądania wpisów dotyczących mieszkańców Człopy z lat 1588-1695.
W roku 1876 Alexander Graham Bell opatentował swój wynalazek do komunikacji przewodowej na odległość – tak stał się ojcem telefonu. Kiedy telefon dotarł do Człopy, tego nie wiem. Pierwsza książka telefoniczna, w której znalazłem numery człopskich telefonów, pochodzi z 1914 roku i odnotowuje 42 abonentów z miasta i okolic. Oto nadeszła pora, by zajrzeć pod hasło „Człopa” w książkach telefonicznych.
W XIX wieku dotarcie do producenta lub sprzedawcy nie było takie łatwe, lecz jakoś sobie radzono. Informacje, które dziś bez większego problemu znajdziemy w internecie, wówczas publikowano w – wydawanych zwykle co roku – branżowych książkach adresowych (podobno służyły też rozpoznaniu rynku: gdzie warto rozwijać swoją działalność, a gdzie konkurencja jest już za duża). W takich niemieckich księgach adresowych obecna była również Człopa (jako Schloppe). Przejrzyjmy zatem spisy człopskich przedsiębiorców z wybranych lat w okresie od 1866 do 1939 roku.
W oczekiwaniu na kolejne relacje mieszkańców Człopy zamieszkujących ją po 1945 roku, w tym miejscu przedstawimy relacje Niemców mieszkających (przebywających) w Człopie do 1945 roku, opublikowane na łamach czasopism „Deutsch Kroner und Schneidemühler Heimatbrief” oraz „Deutsch Kroner Heimatbrief”.
Przez całe swoje dotychczasowe życie sądziłem, że Kronika Janka z Czarnkowa zachowała się w oryginale. Dopiero praca nad tym wpisem uświadomiła mi, że do naszych czasów przetrwały tylko jej odpisy. Bardzo dobrze, że choć tyle, bo dzięki temu Człopa znalazła się na kartach historii i potomni o tym czytali (i czytać będą) jak to w roku 1378 książę szczeciński Świętobor bezskutecznie oblegał Człopę, a w pół roku później pokonał najeźdźców, między innymi z Człopy właśnie.
W niemieckich publikacjach o Człopie i w miesięczniku DKHB / DKuSHB ukazało się kilkanaście wspomnień Niemców – byłych mieszkańców miasta – z czasów tuż po drugiej wojnie światowej i późniejszych, kiedy odwiedzali oni swoje rodzinne strony.
Opisy Człopy z wydawnictw historycznych: w „Słowniku geograficznym Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich” czy „Słowniku historyczno-geograficznym województwa poznańskiego w średniowieczu”.
Spróbujmy zestawić definicje hasła „Człopa” z różnych lat i z różnych encyklopedii, słowników, informatorów, przewodników turystycznych i tym podobnych (ale bez słowników stricte historycznych).
