Człopa

Wspomnienia pani Anny Wolniewicz o Człopie

Pani Anna Wolniewicz urodziła się w Człopie i mieszka w niej do dziś. Swoje całe życie zawodowe związała z pracą nauczyciela w człopskiej szkole podstawowej. Jest znana wielu pokoleniom uczniów jako nauczycielka historii, opiekunka drużyn harcerskich, zastępczyni dyrektora szkoły. Pani Anna dała się nam namówić na rozmowę, w której podzieliła się wspomnieniami o Człopie ze swoich lat dziecięcych i nie tylko. To na jej podstawie powstała niniejsza relacja.

Grodzisko, grodziska, zamek

Na grodzisko chodziło się w ramach wycieczek szkolnych, w ramach spacerów czy wypraw krajoznawczych. Ale oprócz tego jednego jedynego, w pobliżu Człopy miało znajdować się jeszcze jedno takie założenie. Do tego jeszcze mówi się o zamku… I znów – zestawmy informacje na ten temat.

Nazwa miasta

Okazuje się, że hipotez na pochodzenie nazwy Człopy jest kilka. A jeszcze więcej form używanych przez stulecia. Przedstawimy je w tym miejscu.

Człopa po wojnie w relacjach Niemców

W niemieckich publikacjach o Człopie i w miesięczniku DKHB / DKuSHB ukazało się kilkanaście wspomnień Niemców – byłych mieszkańców miasta – z czasów tuż po drugiej wojnie światowej i późniejszych, kiedy odwiedzali oni swoje rodzinne strony.

Kioski Ruchu

Gdzie w Człopie w latach 1980. kupowało się „Świat Młodych” czy „plakaty” z „Zielonego Sztandaru”? Albo baterie do zabawki? W kiosku Ruchu. To kolejna rzecz, której w Człopie już się nie uświadczy. Nawet w większych miast coraz trudniej o takie przybytki. Przypomnijmy sobie, gdzie znajdowały się w naszym mieście.

Bernhard Seide, plan miasta i spis niemieckich mieszkańców Człopy z 1945 roku

Bernhard Seide urodził się 17 grudnia 1888 roku w Człopie. Przed wojną rozpoczął pracę jako elektryk (elektroinstalator) oraz wraz z rodzeństwem prowadził, przejęty po ojcu, sklep z artykułami gospodarstwa domowego. Po wojnie, mieszkając już w Lubece, sporządził plan rodzinnego miasta z naniesionymi parcelami oraz nazwiskami ich właścicieli ze stycznia 1945 roku. Przyjrzyjmy się bliżej temu źródłu.

Człopa w słownikach historycznych

Opisy Człopy z wydawnictw historycznych: w „Słowniku geograficznym Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich” czy „Słowniku historyczno-geograficznym województwa poznańskiego w średniowieczu”.

Rok 1945

Rok 1945 zmienił dotychczasowe oblicze Człopy. Zniknęło wiele budynków, zmienili się mieszkańcy, zmieniła się przynależność państwowa miasta. Ten wpis ma być chronologiczną próbą zestawienia wydarzeń z tego czasu.

Postój taksówek

Dziś parking u zbiegu ulic Witosa i Sobieskiego w Człopie jest jedynie miejscem na pozostawienie auta na czas zakupów w pobliskich sklepach. Kilkadziesiąt lat temu prywatnych aut było na tyle mało, że bez problemu można było wygospodarować miejsce na postój taksówek.

Człopa w definicjach encyklopedycznych

Spróbujmy zestawić definicje hasła „Człopa” z różnych lat i z różnych encyklopedii, słowników, informatorów, przewodników turystycznych i tym podobnych (ale bez słowników stricte historycznych).